افسردگی در کودکان | افسردگی در کودکان چه علائمی دارد؟

توسط نغمه عثمانپور
این مقاله توسط نغمه عثمانپور ترجمه شده است.

طبیعی است که کودکان نیز مانند بزرگسالان دچار فراز و نشیب‌های عاطفی شوند. برای برخی از کودکان احساس ناراحتی که برای مدت طولانی باقی بماند می‌تواند به افسردگی منجر شود. اگر سلامت روان کودک شما در انجام فعالیت‌های اجتماعی، علایق، رویکرد مدرسه و برخورد با همسالان و دوستان مختل شده است وقت آن است که هرچه سریع‌تر به یک روانشناس کودک مراجعه کنید. در این مقاله به بررسی افسردگی در کودکان می‌پردازیم.

فهرست مطالب
  •  

    افسردگی چیست؟

    افسردگی نوعی اختلال خلقی است که می‌تواند باعث ایجاد احساس غم، خلق تحریک پذیر یا ناامیدی در فرد شود. افسردگی ممکن است بر خواب، اشتها یا روابط فرد با دیگران تأثیر بگذارد. افسردگی همچنین می‌تواند باعث شود فرد دیگر علاقه خود را به سرگرمی‌ها یا فعالیت‌هایی که قبلاً لذت می‌برد از دست دهد. در موارد شدید، افسردگی می تواند منجر به افکار خودکشی شود.

    اگر علائم بیش از دو هفته طول بکشد می‌توان گفت که فرد به افسردگی مبتلا شده است. البته این امر حتما باید تحت نظر روانشناس مورد بررسی، تشخیص و درمان قرار گیرد. اگرچه افسردگی یک مشکل جدی است، اما معمولا قابل درمان است.

    افسردگی در کودکان

     

    آیا کودکان نیز می‌توانند به افسردگی مبتلا شوند؟

    افسردگی می‌تواند افراد از هر سنی را از جمله کودکان تحت تاثیر قرار دهد. اگرچه کودکان به طور طبیعی با افزایش سن و رشد تغییرات خلقی را تجربه می‌کنند، اما افسردگی در کودکان امری متفاوت است. این اختلال می‌تواند بر نحوه تعامل کودکان با دوستان و خانواده تاثیر بگذارد. افسردگی می‌تواند مانع از لذت بردن کودک از مدرسه، انجام فعالیت‌های مختلف مانند ورزش، سرگرمی و بازی و سایر فعالیت‌های عادی دنیای کودکی شود.

    در کودکان اغلب، افسردگی همراه با اضطراب رخ می‌دهد. اضطراب یک بیماری است که باعث احساس ترس، وحشت یا نگرانی از موقعیت‌های روزمره می‌شود.

     

    علائم و نشانه‌های افسردگی در کودکان

    علائم افسردگی در کودکان شامل موارد زیر است:

    • غم و اندوه مداوم
    • تحریک پذیری و بدخلقی
    • دیگر از کارهایی که برایشان لذت بخش بود لذت نمی‌برند.
    • مشکل در الگوهای خواب
    • مشکلات رفتاری در مدرسه
    • سطح کم انرژی یا خستگی دائم
    • مشکل در تمرکز
    • تغییرات وزن
    • گریه مداوم

    اگر نیاز به راهنمایی در این زمینه دارید،روی دکمه زیر کلیک کنید
    لیست مشاوران

    همه کودکان تمام این علائم را ندارند. در حقیقت، بیشتر کودکان در زمان‌ها و در شرایط مختلف علائم مختلفی را از خود بروز می‌دهند. اگرچه برخی از کودکان ممکن است در محیط‌های ساختاریافته به خوبی عمل کنند، اما اکثر کودکان مبتلا به افسردگی مشکلات قابل توجهی در فعالیت‌های اجتماعی، از دست دادن علاقه به مدرسه و عملکرد ضعیف تحصیلی، یا مشکل در ظاهر دچار تغییر می‌شوند. کودکان همچنین ممکن است مصرف مواد مخدر یا الکل را شروع کنند، به خصوص اگر سن آن‌ها بیش از ۱۲ سال باشد.

     

    افسردگی و اضطراب در کودکان چقدر شایع است؟

    افسردگی و اضطراب از شایع‌ترین اختلالات روانی در کودکان هستند. حدود ۳٪ از کودکان ۳ تا ۱۷ ساله اضطراب دارند. و حدود ۳٪ نیز با افسردگی دست و‌ پنجه نرم ‌می‌کنند. افسردگی با افزایش سن کودک افزایش می‌یابد.

     

    چه عواملی باعث افزایش افسردگی در کودکان می‌شود؟

    افسردگی در کودکان به عوامل مختلفی بستگی دارد. از مهم‌ترین این عوامل می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

    • مصرف الکل و موارد مخدر توسط والدین یا خود کودک
    • محیط (از جمله مشکلات خانوادگی)
    • سوابق خانوادگی (شایع بودن افسردگی در سایر افراد خانواده)
    • بیماری‌های فیزیکی
    • وقایع استرس‌زا در زندگی

     

    چه افرادی بیشتر در خطر افسردگی قرار دارند؟

    افسردگی در پسران زیر ۱۰ سال به طور قابل توجهی شایع است. اختلال دو قطبی در نوجوانان بسیار شایع‌تر از کودکان است. با این وجود، اختلال دو قطبی در کودکان نسبت به نوجوانان شدیدتر است. افسردگی می‌تواند در نتیجه اختلال کمبود توجه (ADHD) و وسواس فکری عملی یا اختلال سلوک (CD) رخ دهد.

     

    افسردگی در کودکان

     

    آیا افسردگی در کودک قابل تشخیص است؟

    اگر علائم افسردگی که در بالا به آن اشاره کردیم در کودک شما حداقل به مدت دو هفته طول کشیده است، باید برای اطمینان از عدم وجود دلایل جسمی و اطمینان از اینکه کودکتان درمان مناسبی را برای درمان افسردگی دریافت می‌کند حتما به روانشناس کودک مراجعه کنید. مشاوره با یک متخصص بهداشت روان که در زمینه کودکان تخصص دارد نیز توصیه می‌شود. به خاطر داشته باشید که ممکن است مشاور کودک بخواهد به تنهایی با کودک شما صحبت کند.

    ارزیابی سلامت روان باید شامل صحبت با شما (والدین یا مراقبان کودک) و فرزندتان و هرگونه آزمایش روانشناختی اضافی باشد که لازم باشد. صحبت با معلمان، دوستان و همسالان می‌تواند برای گرفتن اطلاعات بیشتر در زمینه وجود علائم در طی روز برای شما مفید باشد. هیچ آزمایش خاصی، پزشکی یا روانشناختی وجود ندارد که بتواند به وضوح افسردگی را نشان دهد، اما ابزارهایی مانند پرسشنامه (هم برای کودک و هم برای والدین) همراه با اطلاعات شخصی، می‌توانند برای کمک به تشخیص افسردگی در کودکان بسیار مفید باشند.

    گاهی اوقات رواندرمانی و پرسشنامه می‌تواند بیماری‌های دیگر روانی که افسردگی از علائم آن به شمار می‌آید را تشخیص دهد. این بیماری‌های روانی شامل اختلال کمبود توجه (ADHD) و اختلال سلوک (CD) است.

    مطلب بیشتر: افسردگی در نوجوانان

     

    گزینه‌های درمان افسردگی در کودکان

    گزینه‌های درمانی برای کودکان مبتلا به افسردگی مانند بزرگسالان از جمله رواندرمانی (مشاوره) و دارو است. مشاور کودک شما ممکن است در ابتدا رواندرمانی را پیشنهاد کند و در صورت عدم پیشرفت چشمگیر، داروی ضد افسردگی را به عنوان گزینه دیگری در نظر بگیرید. مطالعات تاکنون نشان می‌دهد که ترکیبی از رواندرمانی و دارو در درمان افسردگی بیشترین تأثیر را دارد. اگرچه این امر در کودکان زیر ۱۲ سال نادر است، اما برخی از کودکان زیر ۱۲ اقدام به خودکشی می‌کنند. ممکن است این امر را به صورت تکانشی انجام دهند. دختران بیش از پسران به خودکشی فکر می‌کنند اما پسران این امر را به صورت جدی‌تر انجام می‌دهند. کودکانی که سابقه خانوادگی خشونت، سوء مصرف الکل یا سوء استفاده جسمی یا جنسی را تجربه می‌کنند، همانطور که با علائم افسردگی در معرض خطر بیشتری برای خودکشی هستند.

    مطلب بیشتر: آثار و پیامدهای طلاق بر روی کودکان | چه مشکلاتی بر سر راه کودکان طلاق است؟

     

    علائم هشداردهنده افسردگی در کودکان

    والدین باید نسبت به علائمی که نشان می‌دهد فرزندشان در معرض خطر خودکشی است هوشیار باشند. علائم هشدار دهنده خودکشی در کودکان عبارت‌اند از:

    • بسیاری از علائم افسردگی مانند اختلالات خوردن و اختلالات خواب
    • انزوای اجتماعی از جمله دوری از خانواده
    • صحبت درباره خودکشی، ناامیدی یا درماندگی
    • افزایش رفتارهای نامطلوب (جنسی / رفتاری)
    • افزایش رفتارهای مخاطره آمیز
    • صحبت درباره مرگ و مردن
    • گریه‌های مکرر و کاهش بیان عاطفی

    گر نیاز به راهنمایی در این زمینه دارید،روی دکمه زیر کلیک کنید
    لیست روانشناسان کودک

    منابع

    1. WEB MD

    در صورت نیاز می‌توانید با مراجعه به سایت پزشک خوب با بهترین روانشناسان در ایران در ارتباط باشید.

    دیگر مقالات پیشنهادی پزشک خوب