قطع داروهای اعصاب | عوارض قطع داروهای اعصاب

توسط نغمه عثمانپور
این مقاله توسط نغمه عثمانپور ترجمه شده است.

قرار گرفتن در موقعیتی که احساس کنید دیگر به داروهای ضدافسردگی احتیاج ندارید بسیار خوب است. اما متاسفانه قطع آن کار آسانی نیست. قطع داروی ضدافسردگی بسیار دشوار است زیرا قطع ناگهانی داروی ضدافسردگی می‌تواند علائمی مانند ترک مواد ایجاد کند که اصطلاحا به آن “سندروم ترک” گفته می‌شود. علائم ترک معمولا خفیف و کوتاه مدت است. با این حال، برای برخی از افراد علائم می‌توانند تاحدی شدید باشند که زندگی روزمره فرد را با مشکل مواجه کند. با مشاوره با روانپزشک خود برای کاهش دوز مصرفی به طور تدریجی ممکن است بتوانید بسیاری از علائم ناراحت‌کننده ترک را به حداقل برسانید. در این مقاله به بررسی روش قطع داروهای اعصاب می‌پردازیم.

فهرست مطالب
  •  

     

    سندروم قطع داروی ضدافسردگی

    سندروم قطع داروی ضدافسردگی مجموعه علائمی است که ممکن است پس از قطع ناگهانی داروهای اعصاب و یا حتی قطع تدریجی داروهای اعصاب (کاهش تدریجی دوز مصرفی) رخ دهند. این علائم پس از استفاده حدود یک ماه یا بیشتر از یک ماه بروز می‌دهند. حداقل یک نفر از پنج نفری که داروی ضدافسردگی را به طور ناگهانی قطع می‌کند، علائم سندروم ترک را تجربه خواهد کرد. این علائم که اغلب به آن‌ها علائم ترک گفته می‌شود، معمولاً طی دو تا چهار روز شروع می‌شود و می‌تواند تا یک تا دو هفته ادامه داشته باشد. علائم معمولاً طی دو تا چهار روز پس از قطع مهارکننده انتخابی بازجذب سروتونین (SSRI) شروع می‌شود و یک تا دو هفته ادامه دارد.

    علائم قطع ناگهانی داروی افسردگی را می‌توان به شش دسته تقسیم کرد:

    • علائم شبیه آنفولانزا: خستگی، حالت تهوع، سردرد، سبکی سر، لرز و بدن درد
    • مشکلات دستگاه گوارش: حالت تهوع، استفراغ، گرفتگی عضلات شکم و اسهال
    • مشکلات خلق و خویی: اضطراب، خلق تحریک‌پذیر، عصبانیت، پرخاشگری، شیدایی و تندخویی
    • مشکل در تعادل: سرگیجه و سبکی سر
    • مشکلات خواب: بی‌خوابی و کابوس
    • اختلالات حسی: احساس سوزش، سوزن سوزن شدن، احساس شوک و برق گرفتگی

    شدت این علائم می‌تواند به طور قابل توجهی متفاوت باشد. برخی از افراد ممکن است پس از قطع داروی ضدافسردگی علائمی نداشته باشند و یا علائم خفیف باشد. در حالی که برخی دیگر ممکن است به شدت تحت تاثیر علائم قرار بگیرند و مشکلات متعددی داشته باشند.

     

    سندروم قطع در مقابل عود مجدد

    علائم قطع مصرف می‌تواند بسیار شبیه علائم اضطراب یا افسردگی باشد که شما را وادار به استفاده مجدد از دارو می‌کند. برخی از افراد می‌ترسند که هنگام قطع دارو افسردگی یا اضطراب‌شان برگردد. در حالیکه احساسی که آن‌ها دارند مربوط به سندرم ترک می‌باشد که با گذشت زمان از بین خواهد رفت.

    برای بزرگسالان مبتلا به افسردگی که پس از مصرف دارو بهبود یافته‌اند، انجمن روانشناسی آمریکا (APA) رواندرمانی را به جای استفاده مجدد از دارو برای عود مجدد بیماری پیشنهاد می‌کند.

    زمان می‌تواند به شما کمک کند تا تفاوت میان این دو را بدانید. اگر افسردگی یا اضطراب پس از قطع داروی ضدافسردگی دوباره بازگردد، اغلب یک روند تدریجی است که با گذشت زمان بدتر خواهد شد. در مقابل علائم مربوط به ترک به سرعت اتفاق می‌افتند و با گذشت زمان به آرامی بهبود پیدا می‌کنند.

     

    روش قطع داروهای اعصاب

    بهترین راه برای کاهش این علائم ناخوشایند این است که داروهای ضدافسردگی را به طور ناگهانی قطع نکنید. به طور خاص، انجمن روانپزشکی آمریکا مصرف داروهای ضدافسردگی ضعیف را برای چند هفته توصیه می‌کند.

    از آنجا که هیچ توصیه خاصی برای قطع داروی ضدافسردگی وجود ندارد، روانپزشک شما از معاینات بالینی به این نتیجه می‌رسد که چه مدت زمانی لازم است شما از قرص‌های ضدافسردگی استفاده کنید. آن‌ها فاکتورهای مختلفی را از جمله قرص ضدافسردگی که مصرف می‌کنید (بخصوص در زمان نیمه عمر آن)، دوز فعلی و اینکه چه مدت زمانی است که از آن‌ها استفاده می‌کنید را مورد بررسی قرار می‌دهند.

    “نیمه عمر دارو به زمانی گفته می‌شود که نیمی از دارو از بدن شما خارج شده و نیمی از آن در بدن باقی مانده است. به طور کلی، داروهایی که نیمه عمر کوتاه دارند در مقایسه با داروهایی که نیمه عمر طولانی دارند، نیاز به دوره بیشتری دارند.”

     

    اگر عوارض قطع داروی افسردگی را هنگام ترک تدریجی تجربه کردم چکار کنم؟ 

    به یاد داشته باشید که بدن هرکسی به طور متفاوتی به قرص‌های ضدافسردگی واکنش نشان می‌دهد. برخی از افراد می‌توانند در طی چند هفته بدون داشتن هیچگونه علائم قابل توجهی داروی ضدافسردگی را به تدریج کاهش دهند. برخی دیگر ممکن است علائم آزار دهنده‌ای داشته باشند و نیاز به قطع تدریجی دارو در طی چند ماه دارند.

    اگر در طی کاهش تدریجی دوز مصرفی (یا اندکی پس از قطع) علائم سندروم ترک را تجربه کردید، روانپزشک ممکن است روند ترک را دوباره با مصرف دوز اصلی شروع کند و با سرعت کمتر به طور تدریجی دوز را کاهش دهد. در صورت عدم موفقیت، روانپزشک ممکن است دارویی با نیمه عمر بیشتر مانند پروزاک را جایگزین کند.

     

    مهارکننده بازجذب سروتونین (SSRIs)

    مهارکننده بازجذب سروتونین دسته‌ای از داروها هستند که برای درمان افسردگی تجویز می‌شوند. این داروها با افزایش میزان سروتونین در مغز به عادی سازی عملکرد مغز در افراد مبتلا به برخی از اختلالات خلقی کمک می‌کنند. این داروها اگرچه مفید هستند، اما برخی از افراد ممکن است هنگام ترک این داروها علائمی را تحت عنوان سندروم ترک (SSRIs) تجربه کنند.

    این مشکل معمولا زمانی اتفاق می‌افتد که دارو به صورت ناگهانی قطع شود و با علائمی بروز دهد که معمولا مربوط به افسردگی و اضطراب است. و خب این دارو برای درمان همین قضیه در نظر گرفته شده است! افرادی که سندروم ترک (SSRIs) را تجربه می‌کنند اغلب فکر می‌کنند که بیماری‌شان عود کرده و می‌خواهند که دوباره قرص‌های (SSRIs) را شروع کنند.

     

    چرا سندروم ترک (SSRIs) اتفاق می‌افتد؟

    سروتونین نوعی ماده شیمیایی به نام انتقال دهنده عصبی است که هدف آن انتقال پیام به سلول‌های مغز است. با تغییر در این روند، ساختار شیمیایی مغز می‌تواند به گونه‌ای تنظیم شود که باعث افسردگی و اضطراب شود.

    داروهای مختلف SSRI که برای درمان اختلالات خلقی مورد استفاده قرار می‌گیرند دارای مکانیسم‌های عملکردی مشابه هستند، اما در درجات مختلف نیمه عمر دارو قرار دارند. اگر دارویی دارای نیمه عمر کوتاه باشد، برای حفظ غلظت ایده‌آل در خون (و بنابراین اثر مطلوب) به دوز مکرر نیاز دارد. اگر نیمه عمر طولانی داشته باشد، برای مدت طولانی در حالت ثابت باقی می‌ماند و کمتر در معرض تغییرات دارویی قرار می‌گیرد.

    اکثر SSRI ها نیمه عمر کوتاهی دارند. داروهای رایج SSRI که برای درمان افسردگی استفاده می‌شود عبارت‌اند از:

    • پروزاک (فلوکستین)
    • سلکسا (سیتالوپرام)
    • لکساپرو (اس سیتالوپرام)
    • پاکسیل (پاروکستین)
    • زولوفت (سرترالین)

    از این میان، نیمه عمر پروزاک بسیار طولانی است و اگر متوقف شود، به تدریج از جریان خون پاک می‌شود. بقیه داروها نیمه عمر کوتاهی دارند و زمانی که به طور ناگهانی قطع شوند ممکن است علائم ترک را تجربه کنید. وقتی این اتفاق می‌افتد، شخصی که این داروها را مصرف می‌کند ممکن است علائم عمیق ترک را تجربه کند.

     

    تغییرات در مغز

    نیمه عمر دارو تنها بخشی از تجربه علائم سندروم ترک (SSRIs) است. SSRI ها در صورت استفاده طولانی مدت می‌توانند تغییراتی در مغز ایجاد کنند که منجر به تغییر در گیرنده‌های سروتونین شود. زمانی که این اتفاق می‌افتد مغز تعداد گیرنده‌های مغز در پاسخ به افزایش گیرنده‌های سروتونین را کاهش می‌دهد. این امر یک عمل متعادل‌سازی فیزیولوژیکی است که به منظور جلوگیری از تحریک بیش از حد سلول‌های مغزی انجام می‌شود.

    زمانی که درمان در نهایت متوقف شود، گیرنده‌های کمتری نسبت به قبل وجود خواهند داشت و کمبود کوتاه مدت فعالیت سروتونین را تجربه خواهید کرد. بدن به طور معمول این را اصلاح می‌کند، اما یک دوره تنظیم تا زمانی که سیستم بدن به حال نرمال بازگردد وجود خواهد داشت.

     

    علائم ترک (SSRIs)

    شایع‌ترین علائم سندروم ترک (SSRIs) به صورت بیماری مانند آنفولانزا و یا برگشت احساس افسردگی و اضطراب بیان می‌شود. این علائم عبارت‌اند از:

    • سرگیجه
    • سبکی سر
    • مشکل در راه رفتن
    • حالت تهوع / استفراغ
    • خستگی
    • تحریک پذیری
    • سردرد
    • بی‌خوابی
    • اسهال
    • لرز
    • احساساتی مانند شوک پارستزی (احساس سوزش، سوزن سوزن شدن و خارش پوست)
    • اختلالات بینایی
    • اختلال در تمرکز
    • کابوس
    • شخصیت زدایی (یک تجربه جدا از بدن و خارج از بدن)
    • افکار خودکشی
    • روان پریشی
    • کاتاتونیا (حالت عدم واکنش)
    • درد عضلانی (نادر)

    اگرچه این علائم می‌توانند ناراحت کننده باشند، اما به ندرت به طور شدید رخ می‌دهند. بیشتر افراد تنها اشکال خفیف تا متوسط ​​سندرم قطع SSRI را تجربه می‌کنند.

     

    قطع داروهای اعصاب

    پیشگیری از سندروم ترک (SSRIs)

    اکثر افرادی که از داروهای ضدافسردگی زولوفت، سلکسا، لکساپرو و پاکسیل استفاده می‌کنند، پس از قطع علائم سندروم ترک (SSRIs) را تجربه خواهند کرد که از یک تا سه هفته ممکن است طول بکشد. برای کسانی که سالهاست از این داروها استفاده می‌کنند، علائم ممکن است به طور طولانی‌تری باقی بماند. برای کاهش خطر تجربه این علائم با روانپزشک خود درباره قطع تدریجی این داروها صحبت کنید. به طور معمول، اگر مصرف دارو کمتر از ۸ هفته تجویز شده باشد ترک تدریجی طی یک الی دو هفته منطقی خواهد بود.

    هیچوقت به طور سرخودانه مصرف داروهای ضدافسردگی را کاهش یا افزایش ندهید و یا بدون مشورت با پزشک آن را قطع نکنید.

     

    سخن آخر پزشک خوب

    دلایل زیادی وجود دارد که افراد ممکن است تصمیم به قطع داروی ضدافسردگی بگیرند. عوارض داروهای افسردگی یکی از عمده‌تری دلایل قطع داروی اعصاب است. بهبود فرد نیز می‌تواند یکی دیگر از دلایل بالقوه قطع دارو باشد.

    دلیل قطع داروی افسردگی هرچه که باشد قبل از قطع باید حتما با روانپزشک خود در این باره صحبت کنید. روانپزشک به طور تدریجی داروی شما را کاهش می‌دهد و برای شما یک برنامه ریزی برای قطع دارو انجام می‌دهد تا علائم سندروم ترک را تجربه نکنید و یا در صورت تجربه این علائم به صورت خفیف آن‌ها را تجربه کنید. روانپزشک در این دوره از شما حمایت می‌کند و مراجعه به آن‌ها در این دوره می‌تواند باعث شود که قطع دارو را به صورت ایمن‌تر و بدون مشکل انجام دهید.

     

    منابع

     


    در صورت نیاز می‌توانید با مراجعه به سایت پزشک خوب از بهترین روانپزشکان در سراسر ایران به صورت اینترنتی نوبت بگیرید.

    اگر نیاز به دریافت راهنمایی در این زمینه دارید، روی دکمه زیر کلیک کنید
    رزرو آنلاین نوبت از روانپزشک

    دیگر مقالات پیشنهادی پزشک خوب